در این مطلب به بیان مارکر DOG1 در تومور سلول های استرومائی دستگاه گوارش (GIST) خواهیم پرداخت و و ویژگی تشخیصی و پیش آگهی دهندگی این مارکر را بررسی خواهیم کرد.

  • تومور سلول های استرومائی دستگاه گوارش

تومور سلول های استرومائی دستگاه گوارش (Gastrointestinal stromal tumor (GIST از جمله معمول ترین نئوپلاسم های مزانشیمال مجاری گوارشی می باشد. اینگونه به نظر می رسد که منشاء این تومورها سلول های بینابینی Cajal می باشند. سلول های بینابینی Cajal و یا Interstitial Cells of Cajal یکی از انواع سلول های بینابینی مجاری گوارشی می باشند. این سلول ها دارای انواع متفاوت با عملکرد متفاوت می باشند. در واقع این سلول ها به عنوان ضربان ساز در مجاری گوارشی عمل کرده و سبب انقباض و یا تحریک عضلات صاف این نواحی می گردند. در اکثر موارد ,GIST جهشی در پروتوانکوژن CD117 یا c-Kit مشاهده شده است. این پروتوانکوژن کدکننده ی یک گیرنده تیروزین کیناز غشایی یا همان CD117 می باشد. با این وجود حدود 4-5% موارد GIST فاقد این جهش بوده و از نظر بیان مارکر CD117 منفی می باشند. تشخیص دقیق مواردی از تومور سلول های استرومائی دستگاه گوارش با عدم بیان CD117 حائز اهمیت می باشد؛ چراکه همچنان 3/2 این موارد نسبت به imatinib-a حساس می باشند. imatinib-a  یک مهار کننده تیروزین کیناز بوده که در درمان تومور سلول های استرومائی دستگاه گوارش به کار گرفته می شود. اخیرأ در چندین مطالعات، برخی مولکول های جایگزین CD117 نظیر DOG1 در انواعی از GIST، به خصوص مواردی با بیان منفی CD117 مثبت بوده، و روند تشخیص را تسهیل می نماید.

  • معرفی DOG1

DOG1 یک کانال کلراید پروتئینی وابسته به کلسیم می باشد که به وسیله ژنی تحت عنوان TMEM16A واقع بر روی کروموزوم 11q13 کد می شود. DOG1 دارای عملکردهای متعدد و خاص می باشد که عبارتند از: تنظیم فعالیت کولرژنیک عضلات صاف دستگاه گوارش، تنظیم بقا و تکثیر سلول های مجاری گوارشی.  به علاوه DOG1 فعال کننده سیگنال های پایین دست مسیر RAS/RAF/MEK/ERK  و مسیرهای وابسته به فاکتور رشد انسولینی می باشد. این یافته ها می تواند بیانگر نقش DOG1 در گسترش و پیشرفت تومور سلول های استرومائی دستگاه گوارش فارغ از فعالیت KIT و گیرنده آلفا فاکتور رشد پلاکتی (PDGFRA) باشد. در مطالعات اخیر نشان داده شده است که در 98% از موارد GIST که فاقد جهش های CD117 و PDGFRA  می باشند، بیان DOG1 مثبت می باشد. به علاوه در بیشتر مطالعات اینگونه مطرح شده که این مارکر از نظر تشخیصی دارای حساسیت و اختصاصیت بیشتری نسبت به CD117 می باشد. با وجود اینکه قابلیت تشخیصی، جهت تشخیص صحیح تومور سلول های استرومائی دستگاه گوارش به صورت گسترده بررسی شده است، نقش پیش آگهی دهندگی آن در سطح محدودی مورد بررسی قرار گرفته است.

  • پنل GIST

در اکثر مطالعات انجام شده جهت بررسی نقش مارکرها در تشخیص و پیش آگهی GIST پنلی متشکل از مارکرهایی نظیر DOG1، CD117، CD34، S-100، Desmin و Ki-67 مورد بررسی قرار می گیرد. به دنبال بررسی چندین مقاله مشخص شد که در میان 3000 مورد مبتلا به GIST، درصد CD117 و DOG1 به ترتیب 91% و 93% گزارش شده است. علاوه بر این جمع بندی نتایج مطالعات مختلف در رابطه با بررسی پنل GIST نشان می دهد که درصد مارکرهای CD34، SMA، Desmin و S-100 به ترتیب برابر با 78-72%، 57-19%، 5-1/4% و    6-28% می باشد. همچنین در برخی مطالعات بررسی مارکر Ki67 نیز پیشنهاد شده است.

 

تمامی آنتی بادی های مورد نیاز جهت انجام پنل GIST و آنتی بادی های مورد نیاز سایر پنل ها از طریق سایت سماء تشخیص آریا قابل دسترسی و سفارش می باشد. شما میتوانید برای کسب اطلاعات بیشتر به بخش محصولات مراجعه نمایید.