سرطان کبد رشد سرطانی سلول‌های کبد می‌باشد که به صورت یک توده در قسمت فوقانی راست شکم و با علائم عمومی مانند زردی و ضعف خود را نشان می‌دهد. این سرطان در اکثر موارد در افراد بالای ۵۰ سال دیده می‌شود و در مردان شایعتر است، ولی تعداد محدودی نیز در کودکان، و عمدتاً کودکان زیر ۲ سال بروز می‌کند و قریب به ۵۰ درصد تومورهای کبدی بدخیم هستند. البته بسیاری از اوقات سرطان سایر نقاط بدن نیز به کبد متاستاز می‌دهند و می دانیم که کبد اغلب نشیمن گاه متاستازهای سرطانهای خارج کبدی نیز هست.

سرطان اولیه کبد از نظر نوع سلول به سه گروه تقسیم می‌شود: کارسنیوم سلول کبدی (هپاتوم)، کارسینوم سیستم صفراوی( کلانژیوسلولار) (کلانژیوکارسینوم)، و یک نوع مختلط (هپاتوکلانژیوم). گاهی از اوقات در کودکان یک تومور سلول کبدی، هپاتوبلاسم خوانده می‌شود، چون سلول‌های آن به کبد جنینی شباهت دارند و گاهی از اوقات نیز فعالیت خونسازی (هماتوپوئز) دارد.
کارسینوم هپاتوسلولار(سلول‌های کبدی ) Hepatocellular carcinoma  از رایج‌ترین شکلهای سرطان کبد اولیه است و حدود ۸۰% از سرطان‌های اولیهٔ کبد را تشکیل می‌دهند. در ۷۰% از بیماران زمانی که هپاتوم برای اولین‌بار تشخیص داده می‌شود تومور به خارج از کبد انتشار پیدا کرده است.

انواع ندولار یا منتشر تقریباً در تمام موارد بدون استثناء با متاستاز همراه هستند، ولی ۴۰% از موارد نوع حجیم محدود به کبد باقی می‌مانند. غدد لنفاوی ناف کبد و سلیاک شایع‌ترین غددی هستند که درگیر می‌شوند. متاستاز به ریه‌ها و سطح صفاق نیز شایع است. وریدهای پورت یا کبدی غالباً مورد تهاجم تومور قرار می‌گیرند و در هریک از این موارد امکان انسداد وریدی نیز وجود دارد.

تومورهای ناشایع دیگری نیز بصورت اولیه در کبد بروز می‌کنند مثلاً همانژیواندوتلیوما که به توموری بدخیم با منشأ سلولهای اندوتلیومی عروق کبدی گفته می‌شود یا آنژیوسارکوم یا همانژیوسارکوم که دررگهای خونی کبد شروع می‌شود و بسیار سریع رشد می‌کند.

تشخیص :

  • اسکن‌ها، اولتراسونوگرافی، و اسکن‌های MRI در ۸۰% از بیماران ضایعهٔ اصلی را نشان می‌دهند. اسکن‌های MRI بهترین روش نشان‌دادن تهاجم تومور به وریدهای کبدی هستند .
  • آنژیوگرافى : هپاتوم‌ها معمولاً از شریان کبدی خونگیری می‌کنند و ۸۰% از آنها از لحاظ عروقی از پارانشیم مجاور خود غنی‌تر هستند. کلانژیوکارسینوم‌ها معمولاً عروق کمتری از بافت‌های کبدی مجاور دارند.
  • بیوپسى کبد :

بیوپسی مرکزی از راه پوست و یا بیوپسی آسپیراسیون در صورتی‌که محل آن برحسب اسکن انتخاب شود، در اکثر بیماران تشخیص قطعی را ثابت خواهد کرد. بعد از بررسی بافت H&E می توان با روش ایمونو هیستوشیمی IHC تشخیص دقیق تری را داشت. در دو جدول زیر به اختصار استفاده از آنتی بادی های مختلف برای حالتهای مختلف شرح داده شده است.

 

شرکت سما تشخیص آریا پنل کامل آنتی بادی های مربوط به تشخیص این سرطان را دارد و آنتی های تخصصی تر و جدید تر مانند Hep par ,ARG-1 , Glypican-3, Glutamin sintethase, HSP70 و… را دارا می باشد.

 

برای دریافت بروشور کامل آنتی بادی های پنل Hepatocarcinoma  به آدرس ذیل مراجعه کنید.

https://samatashkhis.com/home/panels/

 

درمان:

درمان این سرطان بستگی به نوع، مرحله و درجه بدخیمی دارد ولی ترکیبی از جراحی، شیمی درمانی و رادیوتراپی است و با توجه به نوع سرطان و تشخیص از موارد زیر استفاده می شود:

هپاتوسلولار کارسینوما: برداشتن بخشی از کبد، پیوند کبد، کرایوابلیژن (تخریب تومور با سرما)، کموامبولیزیشن (تزریق مستقیم داروی ضدسرطان از طریق عروق کبدی به تومور)، رادیوتراپی، داروهایی مانند  Sorafenib، رادیوفریکوئنسی ابلیژن (تخریب تومور با امواج رادیویی) و…

کلانژیوکارسینوما: براکی تراپی (قراردادن منشأ رادیوتراپی در داخل کبد)، پیوند کبد، فتودینامیک تراپی، رادیوتراپی.

هپاتوبلاستوما: شیمی درمانی شامل داروهایی مانند وین کریستین، سیکلوفسفامید و دوکسورابیسین، رادیوتراپی، پیوند کبد و برداشتن بخشی از کبد با جراحی